Πέθανε σε ηλικία 79 ετών ο Θεόδωρος Μεγαλοοικονόμου, ψυχίατρος με σημαντική συμβολή στην Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα και αγωνιστής της Αριστεράς.
Γεννημένος στην Αθήνα το 1947, ο Θεόδωρος Μεγαλοοικονόμου σπούδασε Ιατρική στο ΕΚΠΑ κι ως ψυχίατρος, από το 1982 ήρθε σε επαφή με το κίνημα της εναλλακτικής ψυχιατρικής που ενέπνευσε ο Φράνκο Μπαζάλια στην Ιταλία.
Κατά τη διάρκεια της ζωής του, εργάστηκε διαδοχικά σε τρία ψυχιατρεία: Στο Δρομοκαΐτειο (1986 – 1990), στο Κρατικό Θεραπευτήριο Λέρου (1990 – 1999) και στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής (1999 – 2014), αναλαμβάνοντας πρωτοβουλίες για την εφαρμογή πρακτικών και προγραμμάτων ριζικής αποδόμησης και υπέρβασης των ιδρυματικών πρακτικών προς την κατεύθυνση της αποϊδρυματοποίησης.
Παράλληλα, ανέπτυξε συνεχή και συστηματική δράση για τη συγκρότηση ενός εναλλακτικού κινήματος στην ψυχική υγεία, σε συνεργασία με άτομα με ψυχιατρική εμπειρία, τις οικογένειές τους, επαγγελματίες ψυχικής υγείας και κοινωνικά κινήματα.
«Ανακούφισε, απελευθέρωσε και επανασυνέδεσε με τη ζωή ανθρώπους που το σύστημα είχε εγκαταλείψει στον εγκλεισμό»
Σε συλλυπητήρια ανακοίνωση, ο Πανελλήνιος Σύλλογος Νοσοκομειακών Ψυχολόγων τονίζει ότι «ο Θόδωρος Μεγαλοοικονόμου διένυσε την επαγγελματική του πορεία στα τρία μεγάλα ψυχιατρεία της χώρας – το Δρομοκαΐτειο, το Κρατικό Θεραπευτήριο Λέρου και το Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής – όχι ως διαχειριστής των αδιεξόδων, αλλά ως πρωτεργάτης της υπέρβασής τους, γκρεμίζοντας, όπως ο ίδιος έγραψε, «τον έναν τοίχο μετά τον άλλο».
Στη Λέρο πρωτοστάτησε στον μετασχηματισμό ενός τόπου που είχε γίνει διεθνώς συνώνυμο της ιδρυματικής εγκατάλειψης, αποδεικνύοντας έμπρακτα ότι η αλλαγή, την οποία πολλοί θεωρούσαν αδύνατη, ήταν εφικτή. Στο Δαφνί παρέλαβε ένα κλειστό, ασυλοποιημένο τμήμα και το μετέτρεψε σε ζωντανό παράδειγμα του τι σημαίνει αποϊδρυματοποίηση και μετασχηματισμός προς ένα δίκτυο κοινοτικών υπηρεσιών, κάνοντας πράξη την υπέρβαση του ασύλου και τη μετάβαση στο κοινοτικό μοντέλο φροντίδας.
Πίστευε βαθιά ότι η ψυχική υγεία δεν νοείται χωρίς σεβασμό στα δικαιώματα, την αξιοπρέπεια και την υποκειμενικότητα των ανθρώπων που πάσχουν. Αντιπάλεψε με συνέπεια κάθε κατασταλτική πρακτική και κάθε λογική φύλαξης στην ψυχιατρική, θεωρώντας ότι το άσυλο, σε κάθε του μορφή – ορατή ή αόρατη – πρέπει να ξεπερνιέται καθημερινά μέσα από την πράξη.
Ακόμη και μετά τη συνταξιοδότησή του δεν αποσύρθηκε ποτέ από το πεδίο. Συνέχισε να προσφέρει εθελοντικά τις υπηρεσίες του στα Κοινωνικά Ιατρεία Αλληλεγγύης με τον ίδιο ζήλο και την ίδια αφοσίωση, ακούραστος και μάχιμος μέχρι την τελευταία στιγμή, γιατί για εκείνον η φροντίδα ήταν στάση ζωής.
Εκπαίδευσε, γαλούχησε και ενέπνευσε γενιές επαγγελματιών ψυχικής υγείας, διδάσκοντας με συνέπεια ότι η ελευθερία είναι θεραπευτική. Δεν αντιλαμβανόταν τη μεταρρύθμιση ως έργο των ειδικών, αλλά ως συλλογική υπόθεση, την οποία οικοδομούσε μαζί με τα ίδια τα άτομα με ψυχιατρική εμπειρία, τις οικογένειές τους, τους επαγγελματίες ψυχικής υγείας και τα κοινωνικά κινήματα. Γι’ αυτό και η παρουσία του δεν περιορίστηκε ποτέ στα όρια των υπηρεσιών. Πίστευε ότι ο μετασχηματισμός των δομών ψυχικής υγείας συμπορεύεται με τους ευρύτερους κοινωνικούς αγώνες και με το αίτημα για μια κοινωνία πιο δίκαιη, ανοιχτή και αλληλέγγυα.
Προτεινόμενο Άρθρο
Απαρηγόρητη στο αποτεφρωτήριο Ριτσώνας η Μπέτυ Αρβανίτη – Ο σπαραγμός στο τελευταίο αντίο στον γιο της
Ανακούφισε, απελευθέρωσε και επανασυνέδεσε με τη ζωή ανθρώπους που το σύστημα είχε εγκαταλείψει στον εγκλεισμό. Μας έδειξε τι σημαίνει ουσιαστική Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση: Όχι στα χαρτιά και στις διακηρύξεις, αλλά στην καθημερινή κλινική και κοινωνική πράξη.
Για όσες και όσους είχαμε την τιμή να συνεργαστούμε μαζί του και να διδαχθούμε δίπλα του, αλλά και για όλους όσοι εμπνεύστηκαν από το έργο του, αποτελεί ένα σπουδαίο κεφάλαιο της επαγγελματικής μας διαδρομής, μια διαρκή πυξίδα και σημείο αναφοράς στις δύσκολες περιόδους που διανύουμε. Αν κάποιος γνώριζε τι σημαίνει πραγματικά Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση, αυτός ήταν εκείνος: αυθεντικός, ασυμβίβαστος και, ευτυχώς, αξέχαστος, τόσο μέσα από τη ζωντανή παρουσία του όσο και μέσα από τα γραπτά του.
Φεύγοντας, αφήνει πίσω του το έργο του, τα βιβλία και τα κείμενά του, αλλά κυρίως τους ανθρώπους που εκπαίδευσε για να συνεχίσουν τη σκέψη και το όραμά του. Το αποτύπωμά του θα παραμείνει ζωντανό στις καρδιές μας και στο έργο που συνεχίζουμε.
Εκφράζουμε τα ειλικρινή μας συλλυπητήρια στην οικογένεια και τους οικείους του.
Καλό του ταξίδι».
- Απαρηγόρητη στο αποτεφρωτήριο Ριτσώνας η Μπέτυ Αρβανίτη – Ο σπαραγμός στο τελευταίο αντίο στον γιο της
- ΕΚΤΑΚΤΗ ΕΙΔΗΣΗ ΤΩΡΑ: ΝΕΚΡΟΣ Ο 28ΧΡΟΝΟΣ
- Ανατροπή στην υπόθεση Σταύρου Γεωργίου: Πού βρέθnκαν το κινητό και το πορτοφόλι – Αλλάζουν όλα
- ΕΚΤΑΚΤΟ ΤΩΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΝΑ ΦΟΝΣΟΥ – ΝΟΣΗΛΕΥΕΤΑΙ ΣΕ ΣΟΒΑΡΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ
