Το ζήτημα της συνταξιοδότησης παραμένει στο επίκεντρο των κοινωνικών και οικονομικών προβληματισμών, με τις επικείμενες εξελίξεις να δημιουργούν έντονη αβεβαιότητα. Μετά το 2027, το τοπίο αναμένεται να μεταβληθεί σημαντικά, τόσο σε σχέση με τα ηλικιακά όρια όσο και με το ύψος των συντάξεων.
Ο βασικός λόγος αυτών των αναπροσαρμογών είναι η συνεχώς επιδεινούμενη δημογραφική κατάσταση, η οποία απειλεί τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος.
Σταδιακή αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης
Η ελληνική νομοθεσία προβλέπει την επανεξέταση των ηλικιακών ορίων συνταξιοδότησης το 2027, με βάση το προσδόκιμο ζωής των ασφαλισμένων. Δεδομένου ότι η τάση δείχνει αύξηση της μακροβιότητας, αναμένεται ότι το όριο συνταξιοδότησης θα αυξηθεί σταδιακά. Το μέτρο αυτό ενδέχεται να εφαρμοστεί μεταξύ 2027 και 2030, με στόχο την αντιμετώπιση της δημογραφικής γήρανσης.
Προς το παρόν, η κυβέρνηση έχει διαβεβαιώσει ότι δεν θα υπάρξουν αλλαγές μέχρι το 2027, ωστόσο, το ζήτημα θα επανεξεταστεί το 2026. Το προσδόκιμο ζωής και οι δημογραφικές εξελίξεις θα είναι καθοριστικοί παράγοντες για τη λήψη αποφάσεων.
Η δυσμενής αναλογία εργαζομένων προς συνταξιούχους
Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που επηρεάζουν το ασφαλιστικό σύστημα είναι η ανισορροπία μεταξύ εργαζομένων και συνταξιούχων. Σήμερα, η αναλογία βρίσκεται στο 1,6 εργαζόμενοι ανά συνταξιούχο, αλλά μέχρι το 2035 προβλέπεται να μειωθεί στο 1,25 προς 1. Ιδανικά, ένα βιώσιμο σύστημα απαιτεί τουλάχιστον τέσσερις εργαζόμενους για κάθε συνταξιούχο. Αν δεν ληφθούν μέτρα, το ασφαλιστικό ταμείο θα αντιμετωπίσει έντονες πιέσεις.
Πιθανές παρεμβάσεις και προτάσεις
Προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κρίση στο ασφαλιστικό σύστημα, εξετάζονται διάφορες παρεμβάσεις. Μεταξύ αυτών είναι:
Προτεινόμενο Άρθρο
«Μυστηριώδης ιός του λαιμού» σαρώνει τον πλανήτη – Τα συμπτώματα που πρέπει να προσέξετε
η αύξηση του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης,
η επιμήκυνση του εργασιακού βίου,
η μείωση των ποσοστών αναπλήρωσης των συντάξεων.
Οι αλλαγές αυτές, αν και αναγκαίες, προκαλούν ανησυχία στους ασφαλισμένους, καθώς ενδέχεται να επιβαρύνουν οικονομικά τους μελλοντικούς συνταξιούχους.
Η προβλεπόμενη εξέλιξη των συντάξεων
Το ποσοστό αναπλήρωσης, δηλαδή το ποσοστό του εισοδήματος που καλύπτει η σύνταξη, βαίνει μειούμενο. Το 2022 βρισκόταν στο 76%, αλλά εκτιμάται ότι θα πέσει στο 65% το 2040 και στο 53% το 2070. Η τάση αυτή οφείλεται στη γήρανση του πληθυσμού και στη μείωση του αριθμού των ενεργών ασφαλισμένων.
Η μέση ηλικία συνταξιοδότησης
Τα τελευταία δεδομένα δείχνουν ότι η μέση ηλικία συνταξιοδότησης βρίσκεται στα 58,6 έτη. Οι άνδρες συνταξιοδοτούνται, κατά μέσο όρο, στα 58,9 έτη, ενώ οι γυναίκες στα 58,2. Επιπλέον, άτομα με χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο τείνουν να συνταξιοδοτούνται αργότερα (60,7 έτη), σε αντίθεση με εκείνους που έχουν ανώτερη εκπαίδευση (57,3 έτη).
ΕΚΤΑΚΤΟ: 880€ τον μήνα για μητέρες: Πώς γίνεται η αίτηση και πώς να εγκριθεί γρήγορα
Η ΔΥΠΑ ενεργοποιεί την ειδική παροχή μητρότητας για μη μισθωτές μητέρες, με 880 ευρώ μηνιαίως και απλές ηλεκτρονικές διαδικασίες.
880€ τον μήνα για μητέρες
Μια σημαντική οικονομική στήριξη για νέες μητέρες ανακοίνωσε η ΔΥΠΑ, ενεργοποιώντας την ηλεκτρονική πλατφόρμα parentalbenefits.dypa.gov.gr για την καταβολή της ειδικής παροχής προστασίας μητρότητας.
Το νέο μέτρο αφορά ελεύθερες επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενες και αγρότισσες χωρίς μισθωτή απασχόληση, παρέχοντας μια σταθερή ενίσχυση σε μια απαιτητική περίοδο της ζωής τους. Η παροχή ανέρχεται σε 880 ευρώ τον μήνα, καταβάλλεται για εννέα μήνες, και συνολικά φτάνει τα 7.920 ευρώ.
Δικαιούχοι είναι όλες οι μητέρες με μη μισθωτή δραστηριότητα που πληρούν δύο βασικές προϋποθέσεις: να έχουν λάβει το επίδομα κυοφορίας και λοχείας από τον e-ΕΦΚΑ και να είναι ασφαλιστικά ενήμερες κατά την ημέρα της αίτησης.
Η παροχή επεκτείνεται και σε υιοθεσίες, παρένθετες μητέρες και τεκμαιρόμενες μητέρες, συμπεριλαμβανομένων ομόφυλων ζευγαριών, καλύπτοντας έτσι ευρύτερες οικογενειακές δομές.
Το ποσό αντιστοιχεί στον κατώτατο μισθό των 880 ευρώ και καταβάλλεται για εννέα συνεχόμενους μήνες, ξεκινώντας από τον μήνα που ακολουθεί την ηλεκτρονική αίτηση.
Σε συνδυασμό με το επίδομα γέννησης, το συνολικό οικονομικό όφελος μπορεί να φτάσει έως και τα 11.420 ευρώ, ανάλογα με τις προϋποθέσεις κάθε περίπτωσης. Η ενίσχυση λειτουργεί ως οικονομικό «μαξιλάρι» κατά τους πρώτους μήνες της μητρότητας, σε ένα διάστημα όπου η απασχόληση μειώνεται σημαντικά.
Η διαδικασία υποβολής γίνεται αποκλειστικά μέσω της πλατφόρμας, με την ενδιαφερόμενη να πρέπει πρώτα να έχει ολοκληρώσει τη διαδικασία των επιδομάτων κυοφορίας ή λοχείας στον e-ΕΦΚΑ. Η αίτηση πρέπει να υποβληθεί μέσα σε δύο μήνες από την καταβολή του επιδόματος και απαιτείται εγγραφή στο πληροφοριακό σύστημα της ΔΥΠΑ με TAXISnet και ΑΜΚΑ. Παράλληλα, πρέπει να μην υπάρχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές· σε περίπτωση εκκρεμοτήτων, η πρόσβαση στην πλατφόρμα ενεργοποιείται μόνο μετά την τακτοποίησή τους.
Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της νέας ρύθμισης είναι η δυνατότητα μεταβίβασης της παροχής στον πατέρα. Μέχρι επτά από τους εννέα μήνες μπορούν να μεταφερθούν, υπό την προϋπόθεση ότι η μητέρα λαμβάνει υποχρεωτικά τους δύο πρώτους μήνες. Η διάταξη ισχύει και για ομόφυλα ζευγάρια, απαιτώντας κοινή δήλωση στον e-ΕΦΚΑ. Η ρύθμιση αυτή στοχεύει στην ενίσχυση της ισότητας γονικής μέριμνας και στη διευκόλυνση των οικογενειακών αναγκών.
Το δικαίωμα χάνεται εάν η αίτηση δεν υποβληθεί έγκαιρα μέσα στο δίμηνο ή αν η μητέρα δεν είναι ασφαλιστικά ενήμερη τη στιγμή της υποβολής. Η προθεσμία αποτελεί δεσμευτικό όριο και η καθυστέρηση οδηγεί σε απώλεια της ενίσχυσης, χωρίς δυνατότητα αναδρομικής χορήγησης. Γι’ αυτό, η άμεση υποβολή θεωρείται κρίσιμο στοιχείο για την εξασφάλιση των χρημάτων.
Η οικονομική ενίσχυση είναι ακατάσχετη, αφορολόγητη και ανεκχώρητη, χωρίς κρατήσεις υπέρ του Δημοσίου ή του e-ΕΦΚΑ. Χρηματοδοτείται από τον Ειδικό Λογαριασμό της ΔΥΠΑ για τις αυτοαπασχολούμενες και ελεύθερες επαγγελματίες, ενώ για τις αγρότισσες καλύπτεται από τον κρατικό προϋπολογισμό. Ο συνδυασμός απλής διαδικασίας και ισχυρής οικονομικής στήριξης καθιστά το νέο μέτρο μία από τις πιο ωφέλιμες παροχές για μη μισθωτές μητέρες τα τελευταία χρόνια.
Ειδήσεις σήμερα
